Święta dwóch kultur — Boże Narodzenie i Sylwester w domu Państwa Météyerów

fot. archiwum rodzinne Państwa Météyerów

Święta w domu Państwa Anny i Francka Météyerów pachną jednocześnie polskimi wspomnieniami i francuską tradycją. W tle rozbrzmiewają kolędy, które dzieci śpiewają fonetycznie, choć nie mówią po polsku, a na stole stoją obok siebie ostrygi, foie gras i… polska tęsknota za opłatkiem.

Ona – Polka, która od ćwierć wieku mieszka w Szampanii. On – Francuz, wychowany w skromnej rodzinie winiarzy. Razem tworzą świąteczny rytuał dwóch światów, w którym szampan pojawia się nie tylko na Sylwestra, ale nawet w Wigilię. Rozmawiamy o smaku dwóch kultur, o wspólnym stole, o pracy w winnicy i o tym, dlaczego tegoroczne zbiory dają nadzieję na wyjątkowe roczniki szampana Météyer.

Katarzyna Stańko: Gdzie zazwyczaj spędzacie Państwo święta?

Anna Météyer: Przez wiele lat właściwie nie bywałam w Polsce — przez 23 lata byłam tam tylko dwa razy. Ale od trzech lat wracam częściej, również na święta, głównie ze względu na dzieci. Pomimo że nie mówią po polsku, wyrobiłam im polskie dokumenty, aby kiedyś same mogły wybrać, kim chcą być. Ale jeśli świętujemy we Francji — to zawsze jest to mieszanka dwóch kultur. Wybieramy z obu to, co nam bliskie i co niesie wartość.

TRADYCJE – CO POLSKIE, CO FRANCUSKIE

Jak wygląda takie połączenie dwóch tradycji przy świątecznym stole?

Czy Francuzi chcą czy nie chcą — w naszym domu kolędy są zawsze (śmiech). To moja polska potrzeba. Dla mnie kulturoznawstwo jest nauką. Wyszukuję tradycje — nawet te zapomniane — i staram się je przywracać. Znam oczywiście kulturę francuską bardzo dobrze, ale to Polska ma korzenie w prawdziwej tradycji. We Francji częściej mówimy o „przyzwyczajeniach”, nie tradycjach. Tu nie ma ani dwunastu potraw, ani wolnego miejsca przy stole, ani opłatka. Dla mnie polskie tradycje są wyjątkowe i żadna europejska kultura ich nie przebije.

CO NA STOLE FRANCUSKIM

Co musi znaleźć się na francuskim stole świątecznym?

U nas przede wszystkim szampan — bo szampan jest winem gastronomicznym. Pijemy go nawet w Wigilię. Z jedzenia: owoce morza, łosoś, foie gras, ostrygi, bywają u niektórych ślimaki, żabie udka — świąteczna klasyka, której nie je się na co dzień, grasica (rideau), czyli cielęce podroby — bardzo tradycyjne, dziczyzna z sosami myśliwskimi, często na winie. Generalnie ryby z sosem szampańskim (szampan świetnie współgra z rybami).

Zimne przystawki bywają trzy jednocześnie: łosoś, foie gras i ostrygi. Potem jedno główne danie — zawsze coś wyjątkowego.

A zupy?

We Francji zup się prawie nie je. Na święta — w ogóle. Jedyną „tradycyjną” zupą jest zupa cebulowa, ale to dopiero 1 stycznia, dla tych, którzy bawili się do rana w Sylwestra.

PAMIĘĆ O POLSKICH SMAKACH

Czy brakuje Pani polskich potraw?

Oczywiście. Dla mnie polski bigos wygra ze świątecznym francuskim „choucroute”. I bardzo doceniam polską kulturę stołu. Ale ponieważ francuskie potrawy robi mój mąż — który świetnie gotuje — częściej deleguję gotowanie jemu (śmiech). Polskie dania musiałabym przygotować sama.

DESERY — FRANCUSKI FINAŁ

Co pojawia się na koniec kolacji?

Obowiązkowo Bûche de Noël, rolada bożonarodzeniowa. Kiedyś była to bomba cukrowo-maślana, więc wynegocjowałam wersję lodową. Do kawy są czasem makaroniki, a u nas — regionalne biscuits roses z Szampanii.

KOLĘDY, PREZENTY, PASTERKA

Powiedziała Pani, że kolęd we Francji nie ma?

Poza „Petit Papa Noël” i radiowym repertuarem — nie. Dlatego w naszym domu kolędy polskie są obowiązkowe. Moje dzieci nie mówią po polsku, ale śpiewają fonetycznie!

A prezenty?

Nie 24 grudnia, w Wigilię, tylko 25 grudnia rano. Dzieci wystawiają ciasteczka i mleko dla reniferów, a prezenty leżą pod choinką albo w skarpetach.

Pasterka?

Niestety tu praktycznie nie istnieje — bywa, że w kościele siedzą trzy osoby. A ja bardzo ją lubię — to piękny świąteczny spektakl. Z kolei 25 rano rozpakowuje się prezenty, je śniadanie, a potem… zaczyna się kolejne jedzenie. A popołudniem idziemy na spacer — i „przy okazji” mój mąż zagląda do winnicy zobaczyć, co się tam dzieje (śmiech).

SYLWESTER WE FRANCJI

Jak wygląda Sylwester u Państwa?

Święta są rodzinne, Sylwester — ze znajomymi. Na stole najczęściej owoce morza: homary, ostrygi — rzeczy, których nie je się codziennie. Szampan obowiązkowo — nawet ci, którzy piją jedną butelkę rocznie, otwierają ją właśnie wtedy.

Domówki czy wyjścia do restauracji lub na bale?

Teraz, po pandemii, Francja bardzo się zmieniła. Albo imprezy prywatne, albo ludzie „barykadują się” w domu. Wyjścia na Pola Elizejskie, jak 25 lat temu — to już przeszłość.

Tańczy się?

Raczej „wygłupia” — to czas pełen luzu. Dzieci mogą siedzieć do późna, dorośli otwierają kolejnego szampana, o północy są życzenia: „Bonne année!”.

PRACA, WINNICA I ZBIORY SZAMPANA

A Jak wyglądał ten rok w winnicy?

Wyjątkowo dobrze. Po dwóch bardzo trudnych latach: rok temu grad zniszczył nam 3 hektary z 14, dwa lata temu panowały choroby winorośli, rok 2024 wreszcie przyniósł piękne zbiory — i ilościowo, i jakościowo. Będą świetne millésimes. Muszę przyznać, że zawsze mamy ten sam problem — brak ludzi do pracy przy winobraniu i ogrom obciążeń administracyjnych. Ale natura w tym roku nam wynagrodziła wszystko.

Wszystkie nasze szampany mają profesjonalne medale, a ostatnio trzy zostały zgłoszone do przewodnika Guide Hachette des Vins — i zdobyły najwyższe noty (dwie gwiazdki i jedną).

Mój mąż nie robi nic „pod konkursy”, ale jestem bardzo dumna, że doceniono naszą pracę.

Bonne année 2026!

Połączenie polskich i francuskich tradycji w domu Météyerów jest pełne szczerości, smaku i emocji — od polskich kolęd i wspomnień o Wigilii sprzed lat, przez francuską elegancję stołu i kulturę szampana, aż po luz sylwestrowej nocy. A w tle — winnica, która żyje wraz z rodziną: pracą od świtu do nocy, troską o każdy krzew i dumą z każdej butelki.

Rozmawiała Katarzyna Stańko

 

czytaj też: >>> Boże Narodzenie w polsko-francuskiej rodzinie <<<