9 maja uroczystości w La Targette upamiętniające polskich ochotników

Pomnik Bajończyków w La Targette, fot. Autorstwa Felouch Kotek - Praca własna, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=63686086

To już tradycja. 9 maja br. w La Targette (Neuville-Saint-Vaast) odbędą się uroczystości przy polskim pomniku w La Targette, aby uczcić pamięć polskich ochotników zaangażowanych w działania Legii Cudzoziemskiej, którzy walczyli w Artois podczas I wojny światowej.

czytaj też: >>> Przed Hallerem Bajończycy <<<

Początek obchodów w sobotę 9 maja br. o godz. 10:30.

Program uroczystości:

– w Ogrodzie Pokoju: powitanie i przemówienia władz; informacje dotyczące miejsca pamięci;

– przemarsz z Ogrodu do pomnika;

– uroczystość przy pomniku: poświęcenie nowych flag polskiej i francuskiej przez ks. Daniela Zylinskiego, dziekana Polskiej Misji Katolickiej regionu północnego; podniesienie flag i hymny narodowe, złożenie wieńców;

– zakończenie uroczystości – okazja do rozmów w gronie uczestników;

Septfonds i Bressols

W dniach 8 i 9 maja odbędą się również okolicznościowe wydarzenia na południu Francji – w Septfonds i Bressols.

La Targette – miejsce szczególnej pamięci

W 1922 roku w Paryżu powstał Związek Byłych Wojskowych Polskich we Francji – ZBWP z prezesem, byłym ochotnikiem Franciszkiem Baryłą. Początkowo rocznicę walk z 1915 roku obchodzono w Neuville-Saint Vasst, przy pomniku Zmarłych za Francję, zawsze z udziałem polskiego Ambasadora, władz kościelnym i cywilnych.

W maju 1925 po raz pierwszy zorganizowano manifestację w miejscu, gdzie odbyła się bitwa, w La Targette, z udziałem ambasadora RP Alfreda Chłapowskiego.

W 1926, w następną rocznicę, uroczystości miały miejsce w Paryżu – w sali Gaveau i nazajutrz w kościele Polskiej Misji Katolickiej na „Concorde”. Mszę celebrował biskup Paryża, kardynał Dubois w asyście Rektora PMK ks. Wilhelma Szymbora CM, z udziałem licznych delegacji i przedstawicielstwa ambasady RP. Podczas uroczystości dokonano poświęcenia sztandaru Kombatantów, który prezes Baryła otrzymał od Francuskiego Ministra Obrony. Następnie złożono wieniec z biało-czerwonych róż przy grobie Nieznanego żołnierza pod Łukiem Triumfalnym.

Wtedy powstał pomysł wybudowania pomnika polskim ofiarom. Ze składek Polonii wybudowano okazały pomnik z marmuru dla upamiętnienia polskich ofiar Bitwy pod Arras.

Pomnik został odsłonięty 21 maja 1933 roku z udziałem władz polskich i francuskich. Przybyła liczna Polonia (20 tys. osób), Francuzi, delegacja z Bayonne, sztandary, proporce. Związek Bajończyków reprezentował Leon Hufnagel, lekarz kompanii C2.

Stowarzyszenia polonijne są teraz strażnikami pamięci, zwłaszcza dzięki zaangażowaniu prof. Gabriela Garcon, przewodniczącego Le Rayonnement culturel Polonais, który w 2017 spisał dzieje Bajończyków w książce „Bajończycy – Les Bayonnais, Les Volontaires Polonais dans la Légion Etrangère 1914-1915”. Poruszył niebo i ziemię, aby odnowiono Pomnik La Targette. Dzięki pomocy Ministerstwa Kultury w 2020 udało się zakończyć renowację.